تأثیر رژیم آبیاری و عمق کاشت بر عملکرد و اجزاء عملکرد گیاه دارویی و صنعتی موسیر (Allium altissimum Regel.) در شرایط آب و هوایی مشهد

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

موسیر (Allium altissimum Regel.) گیاهی دارویی و صنعتی، چندساله، دارای غده زیرزمینی و یکی از مهم‌ترین گونه‌های دارویی و صنعتی جنس آلیوم در ایران می‌باشد که به صورت خودرو و طبیعی در مناطق مرتفع با اقلیم خیلی سرد تا نیمه سرد رشد می‌کند. با توجه به خودرو بودن این گیاه و احتمال مواجه شدن با تنش کمبود آب در سال های مختلف و تأثیر بر عملکرد آن، تعیین نیاز آبی گیاه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. بدین جهت به منظور بررسی اثرات رژیم‌های مختلف آبیاری و عمق کاشت، این آزمایش به صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل پنج سطح آبیاری: بدون آبیاری(1I)، آبیاری پس از 5±80 میلی متر تبخیر از تشت تبخیر(I2)، آبیاری پس از 5±60 میلی متر تبخیر از تشت تبخیر(I3)، آبیاری پس از 5±40 میلی متر تبخیر از تشت تبخیر (I4) و آبیاری پس از 5±20 میلی متر تبخیر از تشت تبخیر(I5، شاهد) و دو سطح عمق کاشت پنج سانتیمتر (D1) و 10 سانتیمتر (D2) بودند. نتایج نشان داد افزایش فواصل آبیاری باعث کاهش وزن خشک پیاز، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت و ارتفاع ساقه گل-دهنده شد. همچنین عمق کاشت تأثیر معنی داری بر روی صفات مورد مطالعه نداشت. اثرات متقابل سطوح آبیاری و عمق کاشت نیز باعث کاهش ارتفاع ساقه گل دهنده، عملکرد خشک پیاز و شاخص برداشت شد. همچنین اثر متقابل آبیاری و عمق کاشت تأثیر معنی داری در تغییرات سطح برگ و سرعت رشد محصول داشت. نتایج این مطالعه نشان داد گیاه موسیر به میزان آب در دسترس واکنش مثبت نشان می‌دهد، ولی عمق کاشت تا 10 سانتی متر تأثیری بر عملکرد پیاز آن ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of irrigation regime and sowing depth on yield and yield components of Persian shallot (Allium altissimum Regel.) in Mashhad climatic conditions

نویسندگان [English]

  • M. Sharif Rohani
  • M. Kafi
  • A. Nezami
Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

Shallot (Allium altissimum Regel.) is a medicinal, industrial and perennial plant that has underground tubers. It is one of the most important Allium species in Iran, which normally grows in semi-cold to very cold highlands. Because of being a wild plant, shallot is encounter with water deficit during its growth season. Therefore evaluation of water requirement of shallot is important. In order to assess the effects of different irrigation regimes and planting depth, a factorial experiment based on randomized complete block design with three replications was conducted at Agricultural Research Station Ferdowsi University of Mashhad, faculty of Agriculture. Treatments were five irrigation levels: no irrigation (I1), irrigation after 80±5 mm evaporation from pan evaporation (I2), irrigation after 60±5 mm evaporation from pan evaporation (I3), irrigation after 40±5 mm evaporation from pan evaporation (I4) and irrigation after 20±5 mm evaporation from pan evaporation (I5, control) and two levels of sowing depth of 5 cm (D1) and 10 cm (D2). Results showed that dry bulb yield, biological yield, harvest index and plant height were reduced by increasing irrigation intervals. Sowing depth had no significant effect on the parameters studied. Also the interaction between irrigation levels and sowing depth reduced plant height, dry bulb yield and harvest index. The interaction between irrigation and sowing depth was significant in leaf area index and crop growth rate. Shallot reacts to the amount of available water positively, but sowing depth of 10 cm has no effect on the bulb.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Crop Growth Rate
  • Dry weight of bulb
  • Harvest index
  • Plant height
Amin, H., Koshapour, V., and Polzade, M. 2001. The effect of aqueous extract of shallot on Pseudomonas aeruginosa infection following burn injury in rats. Proceedings of the Fourth Congress of Microbiology, Tehran University, p. 216-195. (In Persian)
Barile, E., Capasso, R., Izzo, A.A., Lanzotti, V., Sajjadi, S.E., and Zolfaghari, B. 2005. Structure activity relationships for saponins from Allium hirtifolium and Allium elburzense and their antispasmodic activity. Planta Medica 71: 1010-1018.
Block, E., Birringer M., Jiang W., Nakahodo T., Thompson H.J., Toscano P.J., Uzar, H., Zhang, X., and Zhu, Z. 2001. Allium chemistry: synthesis, natural occurrence, biological activity and chemistry of se-alk (en)ylselenocysteines and their g-glutamyl derivatives. Journal of Agriculture, Food and Chemistry 49: 458-470.
Bodeker, G. 2002. Medicinal Plants: Towards Sustainability and Security. Pp.11. Green College, Oxford, UK.
Chanbdrakar, B.L., Sekhar, S., Tuteja, S., and Tripathi, R.S. 1994. Effect of irrigation and nitrogen on growth and yield of summer sesame (Sesamum indicum). Indian Agronomy 39: 701-702.
Clarcke, J. M., and Simpson, G. M. 1987.Growth and analysis of Brassica napus cv. Tower. Canadian Journal of Plant Science 58: 587- 595.
Daulay, H.S., and Singh, K.C. 1982.Effect of prates and plant densities on the yield of rain fed sesame. Indian Journal of Agricultural Sciences 52: 166-169.
Eck, H.V. 1984. Irrigated corn yield response to nitrogen and water. Agronomy Journal 76: 421-428.
Emam, E., and Zavareh, M. 2005. Tolerate of Drought in Plants. Tehran University Publisher. p. 107-108. (In Persian)
Gopta, S.N., Dahiya, B.S., Malic, B.P.S., and Bishnoi, N.R. 1995. Response of chickpea to water deficit and drought stress. Haryan Agriculture. University Journal Research 25(2): 11-19.
Hanelt, P., Schultze-Motel, J., Fritsch, R., Kruse, J., Maass, H.I., Ohle, H., and Pistrick, K. 1992. Infrageneric Grouping of Allium- the Gatersleben approach. p. 107-123.
Hasanzadeh, H., Mohammadi, S.A., Zakeri, A., Nejati, F., and Mohammadi, M.A. 2010. Effects of different irrigation regimes on yield and yield components of four varieties of onion in hot and humid climates. Fifth National Conference on New Ideas in Agriculture, Faculty of Agriculture.
Hrnischfeger, G. 2000. Proposed guidelines of commercial collection of medicinal plant material. Journal of Herbs, Spices and Medicinal Plants 7: 43-50.
Karimi, M., and Azizi, M. 1994. Growth Analyzes of Crop Plants. Academic Jihad publisher, Mashhad. (In Persian)
Koo, A., and Sarmadnia, GH. 1998. Crop Physiology. Mashhad University of jihad publications.
Khajehpour, M.R. 2006. Principles of Agriculture. Industrial unit of University Jihad, Press Center. (In Persian)
Khajehpour, M.R. 2007. Fundamentals of Agriculture. Academic Jihad - Publications Centre, Isfahan. (In Persian)
Khazaei, H.R., Mohammadabadi, A., and Borzoei, A. 2005. Morphological and physiological characteristics of millet varieties in different irrigation regimes. Iranian Journal of Agricultural Research 3(1): 35-44. (In Persian with English Summary)
Kheyrkhah, M., and Dadkhah, A. 2006. Phenology of shallot (Allium altissimum Regel.) and examine its crop. Science and Technology 5: 15-9.
Leport, L., Turner, N.C., French, R.J., Bar, M.D., Duda, R., Davies, S.L., Tennant, D., and Siddique, K.H.M. 1999. Physiological responses of chickpea genotypes to terminal drought in a Mediterranean-type environment. European Journal of Agronomy 11: 279-291.
Nielsen, D.C. 1996. Potential of canola as a dry land crop in north eastern Colorado. p. 281- 287. In: Journal Janick progress in new crops. ASHA press. Alexanderia, VA.
Rawson, H.M., and Turner, N.C. 1982. Recovery from water stress in five sunflower cultivars. I. Effect of the timing of water application on leaf area and seed production. Australian Journal of Plant Physiology 9: 437-443.
Salim, M.S., Hossain, M., Mamun, A.A. and Sidiqu, M.A. 1985. Yield of maize as affected by seed size and depth of planting. Journal of Agricultural Research 10: 136-141.
Samsameshariat, H. 1995. Breeding and Propagation of Medicinal Plants. Mani Publication. (In Persian)
Sharma, O.L., Katole N.S., and Gautam K.M. 1994. Effect of irrigation schedules and nitrogen levels on bulb yield and water use by onion (Allium cepa L.) Agricultural Science Digest Karnal 14(1): 15-18.
Taiz, L., and Ziger, E. 1991.Plant Physiology. Benjamin Publication. p. 346-356.
Thomas, T.H. 1969.The role of growth substances in the regulation of onion bulb dormancy. Journal of Experimental Botany 20: 124-137.
Uniyal, R.C. 2000. Research for Medicinal Plants Cultivation in India – a reference book. In Medicinal Plants Stakeholders Meeting. TRAFFIC-India, New Delhi.