##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

سید یوسف موسوی طغانی پرویز رضوانی مقدم مهدی نصیری محلاتی محمدرضا دماوندیان

چکیده

این تحقیق جهت مقایسه تنوع زیستی علف¬های¬هرز بوم¬نظام¬های برنج (Oryza sativa L) شهرستان¬های بابل و بابلسر انجام گردید. نمونه¬ها از شش مزرعه دو نظام مدیریتی (ارگانیک و پرنهاده)، در سال زراعی 91-1390، جمع¬آوری شد. داده¬ها (شامل تعداد گونه¬های علف¬هرز و فراوانی هر یک) از نُه کوادرات (یک×یک متر) هر مزرعه، طی چهار مرحله (پنجه¬زنی، ساقه¬روی، پرشدن دانه و پس از برداشت) به¬دست آمد. مقایسه میانگین شاخص-های تنوع زیستی دو نظام مدیریتی، نشان داد که علی¬رغم افزایش مقادیر شاخص¬های تنوع در نظام ارگانیک، اختلاف معنی¬داری بین دو نظام قابل مشاهده نبود. مقایسه مراحل مختلف نمونه¬برداری بر اساس میانگین دو نظام، حاکی از کاهش تنوع و یکنواختی علف¬های¬هرز در مرحله چهارم (پس از برداشت) بود. ارزیابی شاخص¬های تنوع زیستی دو نظام پرنهاده و ارگانیک نیز حاکی از کاهش معنی¬دار شاخص¬های تنوع زیستی علف¬های¬هرز در مرحله چهارم نسبت به مراحل قبلی بود. این نتیجه می¬تواند به¬علت تخریب ایجاد شده در بوم¬نظام¬های برنج، ناشی از برداشت محصول و فراهم شدن زمینه برای ظهور گونه¬های مختلف علف¬هرز باشد. علی¬رغم اینکه در این شرایط انتظار افزایش تنوع می¬رود، اما به¬واسطه وجود تنش خشکی در مرحله برداشت، گونه¬های مقاوم به تنش ظاهر شده و مستقر گردیدند. برتری تنوع در نظام ارگانیک، به¬ویژه در مرحله چهارم را می¬توان به ظهور و استقرار علف¬های¬هرز مقاوم به شرایط تخریب و تنش مانند علف انگشتی (Digitaria spp.)، توق (Xanthium strumarium L.) و اکلیپتا (Eclipta prostrata L.) (گونه¬های شرایط غیرغرقاب) علاوه بر علف¬های¬هرز رایج (گونه¬های شرایط غرقاب) بوم¬نظام برنج مانند سوروف (Echinochloa crussgalli P. Beauv) و گونه¬های اویارسلام (Cyperus spp.) نسبت داد. نتیجه این که در مجموع، شاخص¬های تنوع زیستی (تنوع و یکنواختی) علف¬های¬هرز در نظام ارگانیک نسبت به رایج برتری داشت.

جزئیات مقاله

مراجع
Bambaradeniya, C.N.B., Eridisinghe, J.P., De Silva, D.N., Gunatilleke, C.V.S., Ranawana, K.B., and Wijekoon, S. 2004. Biodiversity associated with an irrigated rice agro-ecosystem in Sri Lanka. Biodiversity and Conservation (13): 1715-1753.
Bambaradeniya, C.N.B., Fonseka, K.T., and Ambagahawatte, C.L. 1998. A preliminary study of fauna and flora of a rice field in Kandy, Sri Lanka. Ceylan Journal of Sciences, (Biological Sciences) (25): 1-22.
Bhatt, M.D., Tewari, A., and Singh, S.P. 2009. Floristic composition of weeds in paddy fieldsin Mahendranagar, Nepal. Ecological Society (Nepal) (16): 15-19.
Buhler, R.S. 2005. Influence of management practices on weed communities in organic cereal production systems of Saskatchewan. MSc. Thesis, Department of Plant Science, University of Saskatchewan, USA-Clements, D.R., Weise S.F., and Swanon, C.J. 1994. Integrated weed management and weed species diversity. Phytoprotection 75(1): 1-18.
Douglas, A., Derksen, G.P., Lafond, A., Gordon, Heather, A.L., and Clarence, J.S. 1993. Impact of Agronomic practices on weed communities: Tillage Systems. Weed Science (41): 409-417.
Ejtehadi, H., Sepehry, A. and Akkafi, H.R. 2009. Methods of measuring biodiversity. Ferdowsi University of Mashhad Publication, Mashhad, Iran. (In Persian)
Elahi, S., Sadrabadi Haghighi, R., and Alimoradi, L. 2010. Evaluation species, structural and functional diversity for weed communities in pistachio (Pistachia vera L.) orchards in Bardeskan. Journal of Agroecology 2(4): 574-586. (In Persian with English Summary)
Gabriel, D., Roschewitz, I., Tscharntke, T., and Thies, C. 2006. Beta diversity at different spatial scale: Plant communities in organic and conventional agriculture. Ecological Applications 16(5): 2011-2021.
Hashemi Shadegan, F., Khoshbakht, K., Mahdavi Damghani, A., Veysi, H., and Liaghati, H. 2010. Evaluation if agrobiodiversity for Gachsaran and effects of climate factors up on. Journal of Agroecology 2(1): 1-11. (In Persian with English Summary )
Hyvonen, T. 2004. Temporal and spatial variation in weed community composition of spring cereal fields. Academic Dissertation. Department of Applied Biology, University of Helsinki, Finland.
Jahani Kondori, M., Koocheki, A., Nassiri Mahallati, M. and Rezvani Moghaddam, P. 2012. Evaluation of weed species diversity in wheat fields of the east of Mashhad. Iranian Journal of Field Crops Research 10(3): 468-475. (In Persian with English Summary )
Kheirodin, A., Damavandian, M.R., and Sarailoo, M.H. 2012. Mineral oil as arepellent in comparison with other control methods for citrus brown snail, Caucasotachea lencoranea. African Journal of Agricultural Research 7 (42): 5701-5707.
Koocheki, A., Nassiri Mahallati, M., Zareh Feyzabadi, A., and Jahanbin, M. 2004. Evaluation of diversity in Iran agroecosystems. Iranian Journal of Field Crops Research. 63: 70-83. (In Persian with English Summary )
Koocheki, A., Rahimian Mashhadi, H., Nassiri Mahallati, M., and Khiabani, H. 1994. Weed Ecology. Ferdowsi University of Mashhad Publication. (In Persian)
Krebs, J.C. 1999. Ecological Methodology (2th ed.). Addison-Welsey Educational Publishers, Inc.
Li, R.H., and Qiang, S. 2009. Composition of floating weed seeds in lowland rice fields in China and the effects of irrigation frequency and previous crops. Weed Research (49): 417-427.
Matinzadeh, H., Alimoradi, L., and Bahari Kashani, R. 2011. Evaluation of species, functional and structural weed of apple orchads of Fariman. Weed Ecology 2(1): 19-31. (In Persian with English Summary)
Mohammadi, M., Pirdashti, H., Aghajani Mazandarani, G., and Mousawi Toghani, S.Y. 2012. Assessing of duck efficiency as biological factor affecting on diversity and density of weed in rice-duck mixed culture. Journal of Agroecology 4(4): 335-346. (In Persian with English Summary)
Mohammaddoust, H.R., Baghestani, M.A., and Mikhailovic, A. 2006. The impact of agronomic practices on weed community in winter rye. Pakistan Journal of Weed Science Research 12(4): 281-291.
Nassiri Mahallati, M., Koocheki, A., Rezvani Moghaddam, P., and Beheshti, A.R. 2009. Agroecology (4th edit.). Ferdowsi University of Mashhad Publication, Mashhad, Iran. (In Persian)
Romero, A., Chamoro, L., and Xavier, S.F. 2008. Weed diversity in crop edges and inner fields of organic and conventional dryland winter cereal crop in NE Spain. Agriculture, Ecosystems and Environment 124: 97-104.
Salonen, J., Hyvonen, T., and Jalli, H. 2005. Weed flora and weed management of field peas in Finland. Agricultural and Food Science 14: 182-201.
Salonen, J., Hyvonen, T., and Jalli, H. 2001. Weed flora in organically grown spring cereals in Finland. Agricultural and Food Science in Finland 10: 231-242.
ارجاع به مقاله
موسوی طغانیس. ی., رضوانی مقدمپ., نصیری محلاتیم., & دماوندیانم. (2017). ارزیابی تنوع زیستی علف¬های¬هرز در بوم¬نظام¬های زراعی ارگانیک و پرنهاده برنج (Oryza sativa L.). بوم شناسی کشاورزی, 9(3), 593-606. https://doi.org/10.22067/jag.v9i3.26068
نوع مقاله
علمی - پژوهشی